Verantwoording

De werkgroep heeft vanaf februari 2012 tot en met 4 mei 2013 haar werkzaamheden uitgevoerd.

De werkgroep is op verzoek van de toenmalige burgemeester Wim Cornelis samengesteld. Op initiatief van leden van de werkgroep is besloten om naast het opstellen van een lijst ook een website te maken, waar meer ruimte is om achtergronden en levensverhalen te plaatsen. Voor deze laatste activiteiten spreken we van een initiatiefgroep.

Op het oorlogsmonument aan het stadhuis op de markt worden getalsmatig 133 niet-joodse oorlogsslachtoffers aangeduid (geen namen, behoudens de namen van zeven verzetsmensen). In geen enkel onderzocht archief hebben we een onderbouwing van de op het monument genoemde aantallen kunnen vinden. Uit het onderzoek van de werkgroep (situatie 4 mei 2014) zijn 132 met name genoemde pesonen naar voren gekomen, die allen op de slachtofferlijst worden genoemd.

De werkgroep heeft geen enkel aanknopingspunt meer om tot meer namen te komen. Ook heeft de werkgroep niet het idee dat in 1948 ten aanzien van de getallen sprake is geweest van een grote onderschatting. Ten aanzien van het aantal joodse slachtoffers dacht men in 1948 nog aan 137 slachtoffers, echter het bleken er 327 te zijn. Daar is wel sprake van een onderschatting.

Op 4 mei 212 bedroeg het aantal vastgestelde niet-joodse oorlogsslachtoffers 118 personen. Ze zijn toen op een lijst geplaatst in de trappenhal van het stadhuis recht tegenover de lijst van joodse oorlogsslachtoffers.

Er zijn in de periode mei 2012 – mei 2013  nog 13 namen bijgekomen. Daarnaast waren er op 4 mei 2012 al 17 namen definitief van de onderzoeklijst afgevallen. Dat is een jaar later 44 namen. In totaal zijn tot dat moment 197 namen onderzocht. Van 12 personen wisten we nog niet of ze aan alle criteria voldeden. Van 11 ervan wisten we in wel zeker dat zij oorlogsslachtoffer waren, maar niet zeker of zij volgens onze criteria “Gouwenaar” waren. Het zijn allen personen die in Azië het leven lieten, hetzij als militair (3 personen) of als burger (8 personen die in jappenkampen omkwamen). De kans dat we nog onomstotelijk kunnen vaststellen of zij inwoner van Gouda waren vóór vertrek uit Nederland is erg klein. Dan blijft er nog één bijzondere persoon over, waarbij we ook afhankelijk zijn van nieuwe informatie. (zie de Onderzoekslijst hiervoor) Vlak vóór 4 mei 2014 konden we nog een naam toevoegen.

De lijst met 131 namen, waarvan slechts 3 uit Azie, is op 4 mei 2013 onthuld door burgemeester Milo Schoenmaker en ondergetekende. Vorig jaar hing de lijst samen met de lijst met ruim 300 Joodse oorlogsslachtoffers nog in de trappenhal van het oude stadhuis. Dit jaar zijn beide lijsten verplaatst naar de burgemeesterskamer. Daar hangen ze op een plek waar ze beter leesbaar zijn, ook voor mensen die slecht ter been zijn (Er is een lift van het marktplein naar het zogeheten ‘bovenplein’ in het stadhuis).

Onthulling van de aangepaste lijst op 4 mei 2013. Foto: Marianka Peters
Onthulling van de aangepaste lijst op 4 mei 2013. Foto: Marianka Peters
Familieleden van Roel IJsselstein (zie “Bijzondere Slachtoffers”) bestuderen de lijst. Foto: Marianka Peters
Familieleden van Roel IJsselstein (zie “Bijzondere Slachtoffers”) bestuderen de lijst. Foto: Marianka Peters

Aansluitend aan de bijeenkomst op het stadhuis, vond een herdenkingsconcert plaats in de Sint Janskerk. Tussen de muziekstukken werden korte biografieën voorgelezen. Deze staan ook op deze website weergegeven.

Op 3 mei 2014 werd één nieuwe naam van “Jopie van der Laan” (2 jaar) toegevoegd. Daarmee kwam het totaal op 132. Zij was op 6 november 1944 bij een bombardement gewond geraakt, maar overleed pas drie weken later aan haar brandwonden. Ook was er opnieuw een herdenkingsconcert in de Sint Jan. Omdat het oude stadhuis aan de markt inmiddels verhuurd was, is begin mei 2014 een totale lijst van alle slachtoffers aan de buitenkant van het oude stadhuis aangebracht (in een vitrine onder de overkapping).

Mochten er nog nieuwe gegevens beschikbaar komen, dan roepen de werkgroepleden elkaar op om deze gegevens te verwerken. Door reacties op deze website is het bijna zeker dat nog een nieuw slachtoffer aan de lijst kan worden toegevoegd.

Namens de werkgroep

Hans Suijs

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.